Bir sabah uyandığınızı düşünün.
Her şey normal görünüyor. Gününüze başlamak için hazırlanıyorsunuz. Ancak bir anda fark ediyorsunuz ki bir kulağınız sanki tıkanmış gibiSesler boğuk geliyor, bazılarını hiç duymuyorsunuz. Belki kulağınızda dolgunluk hissi var, belki de sürekli bir uğultu, vınlama ya da çınlama sesi

İlk anda çoğu kişi bunun geçici olduğunu düşünür. “Herhalde kulak kiridir” ya da “birazdan açılır” diye bekler. Ancak bazen bu durum basit bir tıkanıklık değil, tıp literatüründe “ani sensörinöral işitme kaybı” olarak adlandırılan ciddi bir durumun ilk belirtisi olabilir. Gelin ani işitme kaybı nedir detaylı inceleyelim

Ani işitme kaybı son 72 saat (3 gün) içinde ortaya çıkan birbirini takip eden üç frekansta 30 Db veya daha üstü tek taraflı ya da iki taraflı kayıpla ortaya çıkan sensörinöral tipte bir kayıp türüdür. Ani işitme kaybında erken müdahale çok önemli bir yer tuttuğu için acilen KBB ye başvurmak gerekmektedir.

Hastaların % 28-57’sinde sensörinöral işitme kaybına ek olarak kulakta dolgunluk, tinnitus, baş dönmesi ve denge bozukluğu şikâyetleri de görülebilmektedir ( Rauch, 2004).

Ani işitme kaybı, acil kabul edilmez ve uygun tedavi yöntemleri uygulanmaz ise kalıcı işitme kaybı, çınlama (tinnitus) ve yaşam kalitesinde düşmeye sebep olmaktadır (Mehel, 2022).

Ani işitme kaybı, bütün sensörinöral işitme kayıplarının %1’ini oluşturur ve görülme sıklığı 5-20/100000 arasında değişmektedir. Irk ve coğrafik dağılım önemli değildir (Aydoğdu, 2017).

Ani İşitme Kaybının Belirtileri ve Nedenleri

Hastalar şikayetlerini çok net bir şekilde anlatırlar; genellikle sabah uyandıklarında tek taraftaki işitmelerinde bir kayıptan bahsederken nadiren de olsa günler içinde ilerleyen bir işitme kaybı ve kulakta dolgunluk hissinden de bahsedebilirler.

Ani işitme kaybı genellikle tek taraflı görülmekte ve alçak frekansları etkilemektedir ancak nadiren de olsa iki kulak da etkilenir bu da sistemik bir hastalığın göstergesi olabilir (Cass, Gubbels & Portnuff, 2018).

Ani işitme kaybı genellikle kulakları sağlıklı kişilerde ortaya çıktığından fizik muayene normaldir. Geçirilmiş üst solunum yolu enfeksiyonu ve sistemik hastalıklar araştırılmalıdır (Kalcıoğlu, 2000).

Ani işitme kaybının nedeni tam olarak bilinmemekle birlikte yapılan incelemelerde en çok üzerinde durulan nedenler;

  • Viral enfeksiyonlar,
  • Travma,
  • Ototoksik ilaçlar,
  • Damar problemleri,
  • Bağışıklık sistemi bozuklukları,
  • Tümörler,
  • Ani basınç değişiklikleri,
  • Meniere hastalığı

Ani İşitme Kaybı Yaşadığınızda İlk 24 Saatte Yapmanız Gerekenler

Ani İşitme Kaybında ilk 24 saat çok kritiktir, hızlı müdahale işitmenin geri gelme olasılığını arttırmaktadır.

Erken teşhis ve tedavi prognozu büyük ölçüde etkileyerek erken tanıyı önemli kılar.

  1. Hemen bir uzmana başvurun,
  2. Doktor tavsiyesi olmadan kafanıza göre ilaç kullanmayın,
  3. Durumu ve işitme kaybını ciddiye alın,
  4. Gürültülü ortamlardan uzak durun.

Ani İşitme Kaybının Tedavisi: En Etkili Çözümler

Ani işitme kaybı hastalarının önemli bir kısmında spontan iyileşme meydana gelmektedir. Literatürde bu oran %32-65 olarak bildirilmektedir. En sık iyileşme ise işitme kaybının başlangıcını takiben ilk iki hafta içinde meydana gelir (Rauch, 2008).

Ani işitme kaybının tedavisi, sistemik steroidler (oral/ intravenöz), intratimpanik steroidler veya kombine sistemik + intratimpanik steroid tedavisini içerir. Steroid tedavisinin etkinliği konusunda çalışmalar olmamasına rağmen, tüm hastalara düşük risk ve olası önemli yararlar göz önüne alınarak steroid tedavisi önerilir (Stachler ve ark., 2012).

Steroidlerin ani işitme kaybı tedavisinde iç kulaktaki etki mekanizması tam olarak anlaşılamamıştır. Doğrudan iç kulaktaki dokuları etkileyerek yerel etki ettiği aynı zamanda da sistemik olarak etkili olduğuna inanılmaktadır (Tsounis ve ark., 2018).

Hiperbarik oksijen tedavisi, ani işitme kayıplı hastalarda steroidlerle birlikte veya ani işitme kaybının başlangıç tedavisinin sonuç vermediği ya da tatmin edici olmadığı durumlarda yardımcı ve kurtarıcı tedavi olarak sonuçları iyileştirmek için kullanılabilecek başka bir tedavi yöntemi olarak da bilinmektedir. Koklea dokularında azalmış oksijenasyon, ani işitme kaybı için önerilen bir mekanizmadır; bu nedenle, 17 kokleaya oksijen beslemesini artırarak, hiperbarik oksijen tedavisi işitmeyi iyileştirir (Joshua, 2022).

Ani işitme kaybı tedavisine yanıt değişken olabilir. Ani işitme kaybı gelişen bir hasta tam düzelebilir, kısmen düzelebilir ya da hiçbir düzelme olmayabilir. Hastanın bu spektrumun neresinde olacağının tedavi öncesinde tahmin edilmesi ve hangi tedavinin daha iyi sonuç vereceğinin önceden bilinmesi mümkün değildir (Özel, 2014).

Ani İşitme Kaybı Sonrası: Rehabilitasyon Süreci ve İşitme Cihazı Kullanımı

Ani İşitme Kaybında erken teşhis ve hızlı tedavinin çok önemli bir yeri vardır. Ancak bazı kişilerde tüm bunlara rağmen işitme tekrardan kazanılmaz ve kayıp kalıcı hale gelir. Bu durumda işitme kaybına yönelik rehabilitasyon ve işitme cihazı kullanımı gerekmektedir.

Rehabilitasyon Süreci:

  1. İlk Değerlendirme: KBB uzmanı ve Odyolog Ani İşitme Kaybı sonrasında işitme kaybının derecesini, hangi frekansları etkilediğini, kalıcı olup olmadığı yapılan testlerle değerlendirir. Eğer kayıp kalıcı ise rehabilitasyon programı planlanır.
  2. Medikal Tedavi: Kortikosteroid, Antiviral ilaçlar, Oksijen tedavisi, Vazodilatörler ve Kan akışı düzenleyiciler gibi seçenekler Ani İşitme Kaybı yaşandıktan en kısa süre sonrasında uygulanmaktadır.
  3. İşitme Terapisi: İşitme Terapisi işitme kaybından sonra kişinin seslere ve cihaza daha kolay uyum sağlamasını sağlayacak öneriler sunar.
  4. Psikolojik Destek: Ani İşitme Kaybı sürecinde kişinin etek başına mücadele edemeyeceği stres, kaygı, depresyon gibi durumlar ortaya çıkabilir. Tüm bu süreçte bir destek almak işitme kaybıyla başa çıkmayı öğrenmek açısından oldukça önemlidir.

İşitme Cihazı Kullanımı:

  1. Doğru İşitme Cihazının Seçimi: Odyoloğunuza danışarak yaşam tarzınıza ve kaybınıza en uygun işitme cihazı bulup temin edebilirsiniz.
  2. Cihaza Uyum Sağlama Süreci: İlk kez cihaz kullanan kişilerde cihaza ve seslere alışmak cihazı takar takmaz olacak bir durum değildir, bu yüzden alışma sürecinde sabırlı olmak çok önemlidir.
  3. Düzenli Takip ve Cihaz Ayarlamaları: Odyoloğunuzla düzenli olarak cihaz bakımı, cihaz kontrolü ve cihaz ayarı yapmanız cihazdan maksimum verimi almanıza katkı sağlar.
  4. Alternatif Seçenekler: Eğer işitme kaybı dereceye ulaşmışsa ve cihazdan yeterli faydayı görmüyorsa iç kulağa yerleşen implantlar bir alternatif olabilir.

İşitme Sağlığınızı Koruyun: Ani İşitme Kaybından Korunmak İçin 9 Etkili İpucu

  1. Gürültülü ortamlardan uzak durun! Uzun süreli yüksek ses maruziyeti işitmeyi olumsuz etkileyebilir.
  2. İşitmenizi düzenli kontrol ettirin! Riskli gruptaysanız erken teşhis çok önemlidir.
  3. Sigara ve alkol kullanımını azaltın! Aşırı tüketim kulaktaki damarları etkileyerek işitmede sorunlara yol açabilir.
  4. İlaç kullanımına dikkat edin! Bazı ilaçlar işitmenize etki edebilir dikkatli olmakta fayda var.
  5. Kulak enfeksiyonlarını ciddiye alın! Tedavi edilmeyen enfeksiyonlar iç kulağa ilerleyip işitmede kalıcı hasarlar ortaya çıkarabilir.
  6. Ani basınç değişikliklerine dikkat edin! Uçak yolculuğu sırasındaki basınç değişikliklerinde sakız çiğneyerek basıncı dengeleyebilirsiniz.
  7. Kulaklık kullanımına dikkat edin! Yüksek sesli dinleme yapmak işitme hücrelerini olumsuz etkileyebilir.
  8. Kulak çubuklarıyla aşırıya kaçan temizlemeler yapmayın! Kulak içindeki kiri daha ileriye iterek tıkanmasına ya da kulak zarına zarar vermeyle sonuçlanabilir.
  9. Düzenli ve dengeli beslenin! B12, Demir, Magnezyum, Çinko, D Vitamini gibi kulak sağlığına etkisi olan vitaminleri vücutta eksik etmeyin.

Not: Bu yazının geliştirilmesinde Nova Blog Yayın Kurulu katkı sağlamıştır. Blog içeriği sadece bilgilendirme amaçlıdır. Blog içeriğinde tedavi edici sağlık hizmeti ile ilgili bilgiler içeren ögelere yer verilmemiştir. Tanı ve tedavi için mutlaka hekiminize başvurunuz.

Kaynaklar

    1. https://journals.lww.com/otology-neurotology/abstract/2004/03000/superior_semicircular_canal_dehiscence_presenting.7.aspx 
    2. https://www.tandfonline.com/doi/abs/10.1080/00016489.2022.2087235
    3. https://avys.omu.edu.tr/storage/app/public/ngenc/134661/10.14582-DUZGEF.1803-786633.pdf
    4. https://journals.sagepub.com/doi/abs/10.1177/0003489418787831
    5. https://dergipark.org.tr/en/pub/totm/article/158373?issue_id=13138
    6.  https://www.nejm.org/doi/abs/10.1056/NEJMcp0802129
    7. https://journals.sagepub.com/doi/abs/10.1177/0194599812436449
    8. https://link.springer.com/article/10.1007/s00405-017-4803-5
    9. https://jamanetwork.com/journals/jamaotolaryngology/fullarticle/2785483
    10. https://dergipark.org.tr/en/pub/kotder/article/447832?issue_id=38593

Post a comment

Your email address will not be published.

Öne Çıkan Yazılar